සෝමදාස..

වෙලාව උදේ අටට විතර වන්නට ඇත. ස්ථානය බොරලැස්ගමුව හන්දියයි.
පුරුද්දට මම යන වෙලාවට අපේ බෝඩිමෙන් මාත් සමග නික්ම යන්නේ ටොයියාය. ඉඳහිට දවසක රොකාත් පැමිණේ. පුරුවා නික්ම යන්නේ මම අවදි වීමටත් පෙරය. කෙසේ වෙතත් එදා මම එලියට බැස්සේ පුරුවා සමගය. ඔව් එදා මම කලින් අවදිවුනෙමි.

"මහත්තයා."
හෑන්ඩ්ස් ෆ්‍රී එක කනේ ගහගෙන සිටියද මට ඒ ආමන්ත්‍රණය ඇසුනි. ඒ ආමන්ත්‍රණය මට නොව පුරුවාටය.

"අංකල් කවුද"
පුරුවා බුවාව අඳුනාගෙන නැති සෙයකි. මම නම් දැක්කේත් අදය.

"මම සෝමදාස.. ඇයි මහත්තයා එදා මට ගෙදර යන්න සල්ලි දුන්නේ. මම හිතුවා මහත්තයාව බොරලැස්ගමුවේ හන්දියේදී හම්බවෙන්න පුළුවන් වෙයි කියලා. හොඳ වෙලාවට පැයක් වත් බලන් ඉන්න වුනේ නෑ. මම ආවේ මහත්තයාගේ සල්ලි දීලා යන්න"

සෝමදාස පුරුවාගේ අතේ රුපියල් 600 තබා නික්ම ගියේය. වුන දෙයක් හිතාගන්න බැරුව අගමුල මාරුවී සිටි මට මුළු කතාව පුරුවාගෙන් නොඅසා සිටිය නොහැකි විය. මට ඒ කතාව නොලියා සිටිය නොහැකි විය.

.........................................................................................................................................................

වෙලාව රාත්‍රී 11.30ට වන්නට ඇත. ස්ථානය බොරලැස්ගමුව හන්දියයි.
සාමාන්‍යෙයන් පුරුවා වැඩ ඉවර වී බොරලැස්ගමුවට එනවිට රෑ හත වුනත් එදා ෂටලයෙන් බහිනකොට රෑ එකොලහමාර විතර වෙලාලු. කියන හැටියට බුවාට ඒ අංකල් හම්බවෙලා තියෙන්නේ කහඉර ලඟට ඇවිදගෙන එන අතරේ. ඔව් ඌ කහඉරෙන් පාර පනින එකෙක්.

"ඒ අංකල් මගෙන් සල්ලි ඉල්ලුවේ නෑ බං. මගෙන් ඇහුවේ මාලඹේට යන පාර"
"ඉතිං බං ඒ වෙලාවට බස් නෑනේ මම කිව්වා බස් නෑ ත්‍රී විල් එකකවත් යන්න කියලා. මචං කිව්වට විස්වාස කරපං ඒ අංකල් දෙහිවල ඉඳන් පයින් ඇවිල්ලා තියෙන්නේ."

"මම කිව්වා මාලඹේට ත්‍රී විල් එකක යන්න නම් රුපියල් 500 ක් විතර යයි පයින් යන්න නම් දුර වැඩියි කියලා"

"අංකල් කියනවා රුපියල් 500 තියෙනවානම් ගෙදර යනවා කියලා. අංකල්ගෙ ගෙවල් දැරණියගල. මාලඹේ තියෙන්නේ පොරගෙ අඳුනන තැනක්. දැරණියගලට යන්න රුපියල් 500 යන්නේ නෑ තමා ඒත් මම ඕනි කෙහෙල්මලක් කියලා රුපියල් 500 කුයි මාරු සල්ලි 50කුයි දුන්නා බං."

"අංකල් වැඩ කරලා තියෙන්නේ මුරකාරයෙක් විදිහට, මට කොම්පැනියේ නම කිව්වේ නෑ. කොම්පැනියට හොරු පැනලා හොරු අහුවෙනකම් අංකල්ව පොලීසියේ තියාගෙන හොරු අහුවුනාම එදා රෑ ගෙදර එවලා."

"මටත් දැන් සැනසීමයි බං, අංකල් හොරෙක් නෙමෙයි කියලා මට ෂුවර්නේ.. ඇත්තම කියන්න මමත් හිත හිත හිටියේ මම හොරෙක්ට රුපියල් 500 දුන්නා එහෙමනම් අපරාදේ කියලා"

කතාවේ සංක්ෂිප්තය එසේ අවසන් වේ. පුරුවා හමුවුනේ නැත්නම් සෝමදාස අංකල් මාලඹේට පයින් යාම පටන් ගනු ඇත. ඒ අතර තවත් පුරුවෙක් හමුවිය හැක. නැත්නම් අංකල් මාලඹේට පයින් යනු ඇත. මට මේ කතාව ලියන්නට ඉඩක් නොලැබෙනු ඇත.

ජයසේන..

"ජයසේන .. ඔළුවත් කපලා බලමු.. "

මම එහෙම කියනකොට ජයසේන හෝල්ඩරයට හයිකරලා තිබුන යකඩ කපන කියත අතට අරන් ඉවරයි. මේක මගේ මුල් වතාව වුනාට ජයසේනගේ මුල් වතාව නොවන හින්දා කිසිම දෙයක් අමුතුවෙන් කියන්න උවමනාවක් තිබුනේ නෑ. අපරාදේ මට නුවන් අයිය එක්ක කලින් දවසක එන්න තිබුනා. මම සිතුවිල්ලේ ඉන්න අතරේ ජයසේන ඔළු කට්ටෙන් බාගයක් කපලා ඉවර කරලා තිබුනා..

     *****************************************************************

නුවන් අයියා මම එන්න අවුරුදු තුනකට විතර කලින් ගල්ලෑල්ලේ රජයේ රෝහලේ සේවයට අනුයුක්ත කරලා තිබුනා. කලින් දොස්තරලා දෙන්නෙක් හිටපු ඒ ඉස්පිරිතාලෙට මමත් ආවට පස්සේ දොස්තරලා ගාන තුනක් නොවුනේ රම්‍යා අක්කා මම එනවත් එක්ක රත්නපුරේට මාරුවක් හදාගත්තු නිසා. ඒත් එක්ක ඇතුලේ ක්වාටස් එකේ හිටපු අළුත් දොස්තර මහත්තයා උඩ ක්වාටස් එකට මාරුවුනා.

ගල්ලෑල්ලටම තිබුන එකම ඉස්පිරිතාලේ තිබුන ඉඩමට අල්ලපු ඉඩමේ ගල්ලෑටම තිබුන එකම ඩිස්පැන්සරිය පිහිටලා තිබුනා. හවස පහමාර වෙනකම් ඉස්පිරිතාලේ නිකං බෙහෙත් දීපු දොස්තරලා දෙන්නා පහමාරෙන් පස්සෙ සල්ලිවලට බෙහෙත් දුන්නේ එතන.

ඇටන්ඩන්ලා තුන්දෙනයි, නර්ස්ලා දෙන්නයි ජයසේනයි අපි දෙන්නයි ඇරෙන්න ඉස්පිරිතාලෙට මුරකාරයෙක් වත් හිටියේ නෑ. ඒක නිසා ඇම්බියුලන්ස් ඩ්‍රයිවර්, පිරිමි වාට්ටුවේ නර්ස්, මිනී කපන එකා, කියන පට්ටම් තුන ඇරුනාම ජයසේනට මුරසේවයත් පැවරිලා තිබුනා. උණක්, කපාගැනිල්ලක්, අතපය කැඩිල්ලක්, මැලේරියාවක්, සර්පයෙක් ගැහිල්ලක් ඇරුනාම වෙනත් ලෙඩෙක් ආවේ කලාතුරකින්. සතියකින් මොන ලෙඩේ වුනත් හොඳ වුනේ නැත්නම් ජයසේන එක්ක රත්නපුරේ යවනවා ඇරෙන්න අපිට වෙන විකල්පයක් තිබුනේ නෑ.

ජයසේන අඩි හයයි අඟල් බාගයක් උස වෙච්ච මටත් වඩා අඟල් දෙකක් විතර උස වුනත් ජයසේනට මට තරම් බඩක් තිබුනේ නෑ. සවුදම් ජෙමා වගේ බත්හැලි හතරක් පහක් වුනත් ගිලලා දාන්න පුළුවන් කියලා කියන ජයසේන සමහර දවස්වල ඇම්බියුලන්ස් එකේ පැත්තක් උස්සලා අපේ නරස් නෝනලා වුන උපේක්ෂාටයි, ස්වරණාටයි පෙන්නන්නේ මම තමා දුටුගැමුණු රජ්ජුරුවොන්ගේ ජයසේන කියලා ආඩම්බරේකුත් මූනෙන් පෙන්නන ගමන්.

"දහපාරක්ද විසිපාරක්ද කොහෙද ලේ දුන්න හින්දා තමා ඕකා ඔය යෝධයා වගේ වෙලා ඉන්නේ. ඒ පිනට තමා ඔච්චර සක්තියක් තියෙන්නේ"

 ඇටන්ඩන්ඩ් රාජපක්ෂ කිව්වේ මම දොස්තර කෙනෙක් කියලා අමතක වෙලාද කොහෙද.
"ඒ වුනාට ඕකාට කිසිම අණක් ගුණක් නෑ සර්.. එකම නංගිව පොලඟෙක් ගහලා මීට අවුරුද්දකට කලින් මැරුණ වෙලාවේ ඒකිගේ මිනිය කැපුවෙත් ඔය අසමජ්ජාතියා තමා. දැනටත් ගමේ උන් නැතිතැන බනිනවා ඕක කියලා. හැමදාම රෑට නිදාගන්න කලින් කසිප්පු හරි ගල් හරි බාගයක් ගහනවා. නංගිගෙ මිනිය කපන්න කලිනුත් බීලා හිටියේ කියලා රමණි නෝනා කිව්වා මම අහගෙන. මූට ඒ වැඩේ නොකර ඉන්න තිබුනේ සර්."

"ඇයි මොකද්ද ඒකෙ වැරැද්ද"
හරි වැරැද්දක් හිතාගන්න බැරිවුනත් ඒක නොකලයුතු වැඩක් කියලා මගේ හිතටත් වැටහෙමින් තිබුනා.

එදා ඉඳන් අද මේ පෝස්ට් මෝටම් එක ඉවරවෙනකම් මම ජයසේන එක්ක තනියම කතාකරන්න වෙලාවක් හදාගන්න උත්සාහ ගත්තා.

"ජයසේනගේ නංගි නැතිවුනේ ලඟදිලු නේද?"

මම කතාවට මුලක් හොයන්න පටන් ගත්තා.

"ගමේ එවුන් ඒ කතාව සර්ගෙත් කනේ තිබ්බා නේද? ඉතිං සර් මම නංගිව පණපිටින් කැපුවේ නෑනේ. අනික මේ ගමේ එකෙක්වත්.. අඩුමගානේ නුවන් මහත්තයාවත් ඒ මිනිය කපන්නේ නෑනේ සර්.. ඉතිං මම කලේ වැරැද්දක්ද?"

ජයසේන කතාකලේ ආවේගයකින් නොවේ. නමුත් යම් ආවේගයක් ඒ වචනවල ඇතැයි මට සිතේ. එවෙලේම බුලත් කෙල පාරක් මිදුලට ගහපු ජයසේන

"මම ටිකක් නිදාගන්න යනවා සර්, කොහේහරි යන්න තියෙනවානම් දොරට තට්ටුවක් දාන්න."

මටත් හවස් වරුවේ විශේෂ වැඩක් නොතිබුන නිසා ප්ලේන්ටියක් බොන්න හිතාගෙන කඩේ පැත්තට ඇවිදගෙන ගියා. ඒක අහපු එක හරිද වැරදිද කියන එක හිත ඇතුලේ දෝලනය වෙච්ච නිසා මම නුවන් අයියවත් කඩේට ගෙන්නාගත්තා.

"උඹයි මේ ගමේ එවුනුයි ඒ මිනිය තියාගෙන තාම කප කප හිටියට ජයසේන එදායින් ඒ මිනිය කපලා ඉවර කරන්න ඇති." 

මට නුවන් අයියාගෙන් ලැබුන පිලිතුර එපමණකට සීමා විය.

පහුවදාත් මම උදේ වැඩට යනකොට ජයසේන උපේක්ෂාට ඇමිබියුලන්ස් එක උස්සලා පෙන්නනවා මම බලාගෙන හිටියේ..

"මේ ඇම්බියුලන්ස් එක මට බරක් නෑ මිසී."

මට ජයසේන කියපු කතාව ඈතට ඇහුනා.

විදාන වත්ත..

ඒ 1995 වසරයි. ප්‍රදේශය ඇඹිලිපිටිය ග්‍රාමයයි. හැම්බෝ සිටියට යාබදව නගර සභාවක් ලෙස දැන් පැවතුනද එකල හැමදාම පසලොස්වක රාත්‍රියේ අපේ ගෙදරට නරි කෑගසන හඬ ඇසුනි. ඩිංගිරි ආච්චි නවාතැන් ගෙන සිටියේද අපේ ගෙදරට කිලෝමීටර බාගයක් පමණ දුරින් පිහිටි අක්කරයක් පමණ වූ විදානවත්තේ කොනක තිබුනු වරිච්චි ගෙදරකය. ලා තඹ පැහැති බ්ලොන්ඩ් හිසකේ සමග කළු පැහැති ඩිංගිරි ආච්චිට අපි බයවූයේ අම්මලා කෑම කවන්නේ ඩිංගිරි ආච්චි මතක් කරන නිසාද නැත්නම් වෙනත් හේතුවක් නිසාද කියා තවමත් මට නිච්චයක් නැත. කෙසේ වෙතත් අපි එකල ඩිංගිරි ආච්චිට බයවීමු.

ගඳපාන ගාලවලින් පිරුනු විදාන වත්තේ ඩිංගිරි ආච්චිගේ වරිච්චි ගෙදර තිබුන ඉඩ ප්‍රමාණය පමණක් එලි කර තිබුනි. පහල කුඹුරු යායත් විදානවත්තත් බෙදාවෙන්කරන ඇල්බීසියා වැටේ සාදාගත් සිදුරකින් ගඳපාන ගස්වලින් පාදාගත් ගඳපාන ගුහාවලින් ඩිංගිරි ආච්චිගේ මන්තරකාර වැඩගැන ඔත්තුබැලීම පාසල් ඇරී ගෙදර ආවාට පසු අපගේ මූලික කාලසටහනට ඇතුලත්ව තිබුන ක්‍රියාවලියකි. 

විටක ඩිංගිරි ආච්චි කළුපාට මුට්ටියකට හාල් දමා ලිපේ තබයි. පසුව ලිප ලඟ ඇණ තබාගෙන මොනවදෝ ගින්දර වලට මතුරයි. 

" ඹය බත්වලට මතුරන්නේ අපිව මරන්න. ඔය බත් කෑවම කටින් ලේ දාගෙන මැරිලා වැටෙනවා. " 

නුවන්ගේ ඒ කතාව දැන් මතක්වනවිට සිනහ නැගුනත් එවෙලේනම් මම බයවුනා මට තාමත් මතකය. 

ඩිංගිරි ආච්චිගේ ගේ ඉදිරිපස තිබූ පිණිජම්බු ගසේ ගෙඩි කැඩිය යුත්තේ හවස පහත් හයත් අතර ඩිංගිරි ආච්චි විදාන වත්තෙන් පිටවූ වෙලාවක පමණි. වෙනත් වෙලාවක ජම්බු කෑම පිණිජම්බු ගසේ සිටින බහිරවයා නුවනයාගෙත් මගෙත් බොටුව කඩාගෙන ලේ බීමට හේතුවක් වනු නිසැකය. 

මේ මට මේ වෙලාවේ මතකයට නගා ගත හැකි සිද්ධි දෙකකි. මීට වඩා අනන්තවත් දේවල් විදානවත්ත තුල සිදුවුනත් මට ඒවා දැන් මතකයට නගාගත නොහැක්කේ මම ඒවා අමතක කර ඇති නිසාද නැත්නම් මට ඒවා මතක තියාගැනීමට වුවමනාවක් නොවූ නිසාදැයි මම නොදනිමි. 

කෙසේ වෙතත් පහවසර ශිෂ්‍යත්ව විභාගයට සමත් වීම නිසා ඩිංගිරි ආච්චිගේ වැඩ ගැන සෙවීමට පත්කල ඔත්තුකරුවන් දෙදෙනා රොබින්හුඩ්ට අහිමිවිය. 

මම නිවාඩුවට ගෙදර එනවිට විදානවත්ත එතන තිබුනේ නැත.

................................................................................................................................................................. 

පෝය දවසේ රෙදි ටික හෝදා දමා හෙඩ්ෆෝන් එකත් එක්ක දුමක් දමාගෙන දුමේ හැංගිලා හෙඩිෆෝන් එකේ වයර් දිගේ මගේ කන් දෙකට ආපු පහල සින්දුවත් එක්ක මම ආයි ඩිංගිරි ආච්චිගේ මතකය එක්ක සෙල්ලම් කරන්න ගත්තා. ඒක ඉවර වුනේ මේ පෝස්ට් එකත් එක්ක. 

බැලූ සැමට ස්තූතියි.. 

මාර්කෝ මම ඈන්..

මාර්කෝ උඹ කොහෙද? 

පිත්තල බොත්තම තාමත් ලඟ තියාගෙන 

මම උඹ එනකම් බලා ඉන්නවා. 

ජීවිතේ අතරමැද 

තාමත් උඹ වෙනුවෙන් හිඩැසක්. 

මාර්කෝ කෝ උඹ. 

හැමදාම රෑට

වෙන පංචස්කන්ධයක තියෙන 

උඹේ හිතත් එක්ක

මම නිදි වදිනකොට

උඹ මරීනා එනකම් බලා ඉන්නවාද? 

මාර්කෝ.. 

දිස්නේ නැතිවෙන්න කලින්

මේ පිත්තල බොත්තම අරන් පලයන්.. 

මම 

ඈන්.. 

විසබීජ..

"hope you will come back"

මම ඇය දෙස බලා නානකාමරය දෙසට ඇවිද ගියෙමි. සුදෝ සුදු සින්ක් එක තුල වතුර බිඳුවක් වත් දකින්නට නැත. මම කරාමය හැර කැඩපත දෙස බැලුවෙමි. කොලඹින් ආවාට පසු රැවුල කැපුවේ නැති නිසා රැවුල් කොට මතුවන්නට පටන් ගෙන තිබුනි. රැවුලට ඇතුලතින් මුහුණ ඇතුලත්වූ සර්වාංගය පුරා ගතවූ සතිය තුල තැන්පත්වූ විසබීජ තට්ටුවක් පෙනෙන්නට තිබුනි. මම කරාමයෙන් දියදෝතක් මුහුණට ගසා ගතිමි. විසබීජ මුසුවූ වතුර බිංදු සින්ක් එකට පතිත වේ. මම සබන් කෑල්ල අතට ගතිමි.

෴෴෴෴෴෴෴෴෴

දැනට අවුරුදු පහලොවක සිට මට යාපනයේ සංචාරය කිරීමේ ඇරියස් එකක් තිබුනි. ජාතියේ වාසනාව නිසා එය සාක්ෂාත් කරගන්නා විට පොඩී එකීට අවුරුදු හතරක් සම්පූර්ණ වී තිබුනි. නොමිලේ ලැබුන සංචාරය අවසානයේ යාපනයේ ජනයාගේ තොරතුරු තාක්ෂන දැනුම ගැන සවිස්තරාත්මක වාර්තාවක් භාරදිය යුතුව තිබුනි.

විජිතා මගේ මාර්ගෝපදේශිකාව වූවාය. අවුරුදු තිස්පහක් වන්නට ඇත. ප්‍රියමනාපය. ඉදිරි දත් දෙක අතර හිදැසක් ඇත. ඇය දෙමල දනී. මම සිංහල නොදනී. ගමන ආරම්භ වූයේ වව්නියාවෙනි, එතැන් සිට මගේ ඇක්සන්ට් එක සමග ඇයගේ කැඩුන ඉංග්‍රිසිය මිශ්‍රවී හතලිහේ දශකයෙන් විසිපස්වන වියට ඇතුල් වූ මම ප්‍රථම වතාවට ස්ත්‍රියක හා යහන්ගත වුනෙමි.

෴෴෴෴෴෴෴෴෴

වතුර ටැංකියෙන් වැටෙන සීතල වතුර මගේ ශිර්ෂයෙන් පටන්ගෙන පාදයෙන් අවසන් වන සර්වාංගය දිගේ ඇති විසබීජ සමග මිශ්‍රවී වල වෙත ගලායයි. මෙය මෙතැනින් අවසාන කලයුතුව ඇත. මම දින හතරකට පසු ඇය සිහිවිය.
පිටතට එනවිට විජිතා ජනේලය දෙස බලාගෙන ඇයගේ බ්ලවුසයේ බොත්තම් දමයි.

"Its ok."

ඇය මාදෙස බලා සිනාවූවාය. ඇගේ ඉදිරිපස දත් දෙක අතර ඇති සිදුරෙන් මම ඇයගේ හදවතට එබීමට උත්සාහ කලෙමි. දෙවරක් තුන් වරක් උත්සාහ කල මම එය අතහැර දැමීමි.
       මේසය උඩ වාර්තාව සූදානම්ව ඇත. එහි පිටු අතරද විසබීජ රැඳී තිබීමට ඉඩ ඇත. නමුත් දැන් ඒවා පිරිසිදු කිරීමට ප්‍රමාද වැඩිය. මම ඉක්මනින් පිටත් විය යුතුය.

෴෴෴෴෴෴෴෴෴

තල් හකුරු සහ කොට්ට කිලංගු පාර්සලය මම ඇයගේ අතට දුනිමි..

"කෝ කෙල්ල නිදිද?"

"ඔයත් එක්ක තරහා වෙලා ඉන්නේ සතියක් අපිව අමතක කලා කියලා"

ඇය සිනහ වේ. ඒ සිනහවද සුන්දරය. ඇගේ දත් අතර ඇති සිදුරෙන් හදවතට එබී බැලීමට මම කල උත්සාහය නැවතත් අසාර්ථක විය.
       මම මද සිනාවක් පා පොඩි එකී දැකීමටවත් පමා නොවී නාන කාමරය දෙසට ගමන් කලෙමි. ඉක්මනින් විසබීජ සියල්ල සෝදා හැරිය යුතුය. තවත් විසබීජ ඉතිරිව තිබුනහොත් පොඩි එකී ලෙඩවීමට ඉඩ ඇත.